Нафтата експлодираше, цената скокна над 72 долари поради страв од нов хаос

Цената на нафтата нагло скокна и повторно го вклучи алармот на светските пазари. Во услови на страв дека судирот меѓу САД и Иран може да излезе од контрола, трговците реагираа жестоко, а цените за само кратко време експлодираа нагоре. Пазарот не чека официјален расплет. Пазарот реагира на страв, а стравот во моментов е огромен.

Американската сурова нафта порасна за повеќе од 8 проценти и достигна 72,57 долари за барел. Во исто време, глобалниот референтен бренд Брент скокна за околу 9 проценти и стигна до 79,41 долари. Ова е силен удар што покажува колку брзо геополитичката криза може да се претвори во директен економски шок.

Причината е јасна. Учесниците на пазарот стравуваат дека војната ќе предизвика сериозни прекини во снабдувањето со нафта. Кога постои ризик од нарушување на клучните рути и производствени капацитети, цената веднаш реагира. И тоа не со мал скок, туку со силен потрес што може да се почувствува на глобално ниво.

Овој раст не е само бројка на берзански екран. Тој носи потенцијален притисок врз транспортот, индустријата, инфлацијата и секојдневните трошоци. Кога нафтата скока вака нагло, целиот синџир на економијата почнува да чувствува удар.

Ормутскиот теснец повторно е клучната точка на страв

Во фокусот на најголемата загриженост е Ормутскиот теснец, една од најважните точки за глобалната трговија со нафта. Ако конфликтот предизвика подолг застој во движењето низ овој премин, последиците може да бидат многу посериозни од моменталниот скок на цените. Токму затоа пазарот реагира толку нервозно.

Дополнителна неизвесност создава и прашањето кој ќе ја води земјата што е четврти најголем производител на нафта во рамки на ОПЕК. Кога воена и политичка криза удира во толку важен производител, неизвесноста станува уште поголема, а инвеститорите уште почувствителни.

Аналитичарите предупредуваат дека во следните денови најважно ќе биде темпото на обновување на сообраќајот низ Ормуз, како и обемот на иранскиот одговор. Тоа се двата фактори што можат да решат дали ова е само почетен шок или вовед во уште посилен ценовен удар.

Пазарот стравува од подолг застој и нова ескалација

Дополнителен немир внесуваат и проценките дека сообраќајот на танкери низ теснецот веќе е речиси запрен, бидејќи транспортните компании преземаат мерки на претпазливост. Кога бродовите забавуваат или запираат, пазарот тоа го чита како сериозна закана за снабдувањето. А кога снабдувањето е под ризик, цената речиси секогаш оди нагоре.

Во исто време, изјавите од Доналд Трамп дополнително ја креваат тензијата. Од една страна, тој најавува продолжување на операциите сè додека не се исполнат американските цели. Од друга, остава отворена врата за разговори со Иран. Токму таа мешавина од закани и можност за деескалација го држи пазарот во состојба на нервозно исчекување.

Засега, пораката од берзите е сурово јасна. Светот гледа кон Блискиот Исток, а секоја нова ескалација може уште повеќе да ја турне цената нагоре. Нафтата веќе скокна. Прашањето сега е дали ова е врвот или само почеток на многу поголем удар.