Руте и Фон дер Лајен со порака што ја тресе Европа: Безбедноста веќе не смее да зависи од Америка

Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, и претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, во заеднички напис за „The Economist“ порачаа дека Европа мора многу посериозно да ја преземе сопствената одбрана во свои раце.

Нивната порака е директна: европските земји предолго се потпирале на американската воена моќ, логистика, технологии и индустриски капацитет. Во новата безбедносна реалност, тоа веќе не е доволно.

Америка останува сојузник, но Европа мора да зајакне

Руте и Фон дер Лајен не повикуваат на напуштање на НАТО или прекин на трансатлантската врска. Напротив, тие ја гледаат Алијансата како клучна за европската безбедност.

Но нивната порака е дека силен НАТО бара и силна Европа. Ако европските земји не вложуваат доволно во сопствената одбрана, Алијансата останува премногу зависна од САД.

Војната во Украина ја смени сметката

Руската агресија врз Украина покажа дека Европа повеќе не може да гледа на војната како на далечна можност. Континентот мора да биде подготвен за долга криза, брзо производство на оружје, стабилни резерви и посилна одбранбена индустрија.

Токму затоа Руте и Фон дер Лајен повикуваат на обновување на европската воена индустриска база. Тоа значи повеќе производство во Европа, побрзи набавки, подобра координација и помала зависност од надворешни испораки.

Самитот на НАТО доаѓа во чувствителен момент

Пораката се појавува пред самитот на НАТО во Турција, каде одбранбените трошоци, Украина и односот со САД ќе бидат меѓу главните теми. Доналд Трамп повторно бара европските сојузници да преземат поголем товар во одбраната.

Европските влади веќе почнаа да ги зголемуваат воените буџети, но прашањето е дали тоа ќе биде доволно брзо и доволно координирано. Одлуките што ќе се носат сега ќе ја обликуваат европската безбедност во следната деценија.

Крај на удобната зависност

Главната порака на Руте и Фон дер Лајен е дека Европа не смее да биде само корисник на безбедност, туку мора да стане вистински носител на сопствената одбрана. Тоа бара пари, политичка волја и индустриски капацитет.

Ова не е само воена тема, туку прашање на политичка зрелост. Европа сака да биде глобален играч, но без сопствена одбранбена сила таа останува зависна од одлуките што се носат во Вашингтон.

Затоа нивниот став звучи како пресвртница: Америка може да остане најважен партнер, но Европа повеќе не смее да си дозволи сопствената безбедност да ја држи во туѓи раце.