Хрватска ја спушта рампата: Отворените билатерални спорови го кочат патот на Црна Гора кон ЕУ

Строгите услови на Загреб

Хрватска цврсто одбива да даде зелено светло за затворање на клучните преговарачки поглавја додека не се расчистат отворените прашања од минатото. Барањата на Загреб се децидни: исплата на отштета на преживеаните од логорот Морињ, соработка во пронаоѓањето на 14 исчезнати лица од Татковинската војна, како и процесуирање на воените злосторства и решавање на имотните барања на хрватските семејства.

Покрај военото минато, на маса се и симболични и територијални прашања. Хрватска бара враќање на училишниот брод „Јадран“, решавање на спорот за поморската граница, како и промена на името на базенот кој го носи името на Зоран Гопчевиќ, поранешен ватерполист поврзан со логорот Морињ.

Блокирани поглавја и одложени конференции

Како резултат на овие тензии, Брисел мораше да ја одложи планираната меѓувладина конференција со Подгорица. Иако Црна Гора досега има затворено 18 поглавја и планираше да ги финализира преостанатите 15 до крајот на месецот, Хрватска ја потврди својата блокада на Поглавјето 14 (транспортна политика), како и на поглавјата за надворешна и безбедносна политика, судство и фундаментални права.

„Овие прашања мора да се завршат за да не се оптовари клучната, последна фаза од процесот на пристапување“, предупреди хрватското Министерство за надворешни работи, најавувајќи нова билатерална средба во Загреб на почетокот на октомври.

Загриженост во Европската комисија

Европската комисија активно посредува во дијалогот, стравувајќи дека овие спорови драстично ќе го забават проширувањето. Комесарката за проширување, Марта Кос, сè уште верува дека членството до 2028 година е остварливо, но предупредува дека крајниот успех ќе зависи од брзата ратификација на пристапниот договор од страна на земјите-членки – процес кој може да биде отежнат од политичките превирања и изборите во клучните европски држави како Франција и Шпанија.