Албанија предупредена: проектот на Кушнер може да го загрози патот кон ЕУ

Албанија доби сериозно предупредување од европратеници: амбицијата за влез во Европската Унија може да се најде под сенка поради луксузниот туристички проект поврзан со Џаред Кушнер, зетот на Доналд Трамп.

Проектот вреден околу 1,4 милијарди евра предвидува изградба на луксузно одморалиште на чувствителни крајбрежни и природни подрачја. Токму тоа го запали алармот во Брисел, но и гневот на граѓаните во Албанија.

ЕУ порача: ако сакате членство, сменете го курсот

Холандската европратеничка Тинеке Стрик, која ја предводеше мисијата за утврдување факти во Албанија, предупреди дека владата на Еди Рама си игра со оган. Нејзината порака е дека Албанија не може истовремено да брза кон ЕУ и да турка проект што ги крши европските еколошки стандарди.

Спорниот план се однесува на островот Сазан и делови од полуостровот Звернец, во близина на еколошки чувствителни подрачја. Противниците тврдат дека таму не се гради само хотелски луксуз, туку се отвора врата за уништување на природно богатство што треба да биде заштитено.

Европратениците предупредуваат дека проблемот може директно да ја погоди Албанија во пристапните преговори, особено во Поглавје 27, кое се однесува на животната средина. Таму нема простор за козметика. Или ги почитуваш стандардите, или ризикуваш застој.

„Фламинго револуција“ против луксузот на заштитено земјиште

Противењето на проектот прерасна во протестно движење познато како „Фламинго револуција“. Демонстрантите бараат заштита на природата, транспарентност и повлекување на законските измени што овозможуваат големи туристички проекти во заштитени подрачја.

Симболот не е случаен. Лагуната Нарта и околните подрачја се поврзуваат со живеалишта важни за птици, меѓу кои и фламинга. Затоа демонстрантите велат дека ова не е само борба против еден хотелски проект, туку борба за тоа дали јавниот интерес ќе биде погазен од приватен луксуз.

Европскиот парламент веќе побара запирање на изградбата во заштитените зони и повлекување на законските измени што ја ослабуваат заштитата на природата. Тоа е јасен сигнал дека Брисел нема да гледа благонаклонето ако Албанија ги жртвува еколошките правила додека бара членство.

Рама меѓу ЕУ амбицијата и проектот на Кушнер

Премиерот Еди Рама вети дека Албанија ќе напредува кон членство во ЕУ, со амбиција преговорите да завршат до крајот на 2027 година. Но токму овој проект сега се претвора во политичка и еколошка мина на тој пат.

Според критичарите, владата не покажала доволно транспарентност околу дозволите, земјиштето и јавната дебата. Дополнително, европратениците изразуваат загриженост дека албанските власти сакаат да го протуркаат проектот пред земјата целосно да биде обврзана да ги применува правилата на ЕУ.

Тоа е најопасниот дел од приказната. Ако земја кандидат се обидува да искористи „сива зона“ пред членството, тогаш Брисел ќе праша дали навистина сака европски стандарди или само европска членска карта.

За Албанија, која има силна јавна поддршка за членство во ЕУ, ова може да стане тежок политички тест. На маса не е само судбината на едно одморалиште, туку кредибилитетот на државата пред Брисел, граѓаните и природата што не може повторно да се изгради ако еднаш се уништи.