Италија ја закочи НАТО-помошта за Украина за 2027 година

Италија внесе нова неизвесност во плановите на НАТО за долгорочна воена поддршка на Украина. Според извештаите што се повикуваат на дипломатски извори, Рим не дал зелено светло за формулацијата со која Алијансата би гарантирала помош за Киев и во 2027 година.

Станува збор за пакет вреден околу 79,8 милијарди долари, односно 70 милијарди евра, кој треба да ја обезбеди воената поддршка, оружјето и обуката за Украина. Но клучниот спор не е околу 2026 година, туку околу тоа дали истото ниво на поддршка ќе продолжи и една година подоцна.

Рим ја повлече рачната пред самитот

Амбасадорите на земјите членки веќе се согласиле за нацрт-декларација во која се предвидува воена помош за Украина во 2026 година. Но, кога на маса дошло прашањето за продолжување на истата обврска во 2027 година, Италија се спротивставила.

Тоа не значи дека Украина веднаш останува без поддршка. Но значи дека НАТО влегува во нов круг дипломатско натегање, токму пред самитот во Анкара, каде што сојузниците треба да покажат единство пред Москва и јасна линија кон Киев.

Според извештаите, компромисот сè уште не е постигнат. Затоа амбасадорите треба да продолжат со консултации за да се најде формула што ќе ја задржи поддршката за Украина, но ќе ги смири и резервите на дел од членките.

Пакетот не е целосно нов, но тежи политички

Помошта за која се разговара не е само нова сума фрлена на маса. Во неа влегуваат средства од европски кредитни програми за Украина, како и обврски за кои сојузниците веќе разговарале на претходните самити.

Токму затоа спорот е повеќе политички отколку сметководствен. Прашањето е дали НАТО сака уште сега да испрати порака дека Украина ќе има сигурна поддршка и во 2027 година, или дел од земјите сакаат да остават простор за нови проценки, нови преговори и можни промени на терен.

Ако истата обврска се усвои и за 2027 година, вкупната поддршка за две години би достигнала околу 159,6 милијарди долари. Тоа би било силен сигнал дека Алијансата не планира да го намали темпото, без разлика на руските притисоци и заморот кај дел од европската јавност.

Украина чека гаранции, НАТО бара единство

Самитот на НАТО во Анкара ќе биде еден од најважните тестови за западната поддршка на Украина. Киев очекува јасни гаранции, нови договори за вооружување и долгорочна предвидливост, бидејќи војната не се води само со оружје, туку и со сигурност дека помошта нема да пресуши.

Од друга страна, несогласувањето на Италија покажува дека во Алијансата постојат различни калкулации. Едни сакаат цврста повеќегодишна обврска, други претпазливост, а трети простор за политичка маневра доколку војната или преговорите влезат во нова фаза.

Нацртот на декларацијата, според извештаите, содржи и формулација дека Украина дава важен придонес за трансатлантската безбедност. Тоа е порака до Киев, но и до Москва: Украина не се третира само како примател на помош, туку како дел од пошироката безбедносна архитектура на Европа.

До самитот останува малку време, а спорната формулација за 2027 година сè уште е отворена. Токму таму ќе се види дали италијанската блокада е тактичка пауза пред компромис или прв видлив знак дека во НАТО расте заморот од долгорочните финансиски обврски.