Трамп оптимист пред ноемвриските избори: „Постигнавме одлично решение за војната со Иран“

Надежите за конечно ставање крај на воениот конфликт меѓу Иран и Соединетите Американски Држави драматично пораснаа, откако американскиот претседател Доналд Трамп оптимистички најави дека историскиот договор би можел да биде потпишан уште овој викенд на локација во Европа. Доколку се официјализира, овој „меморандум за разбирање“ ќе претставува најголемиот дипломатски триумф во тримесечната војна која однесе илјадници човечки животи и предизвика незапаметен скок на цените на енергенсите. Најавата за скорешен мировен договор ги подгреа надежите за деескалација и ставање крај на разурнувачкиот тримесечен конфликт.

Пазарите реагираа со олеснување, но Техеран останува претпазлив и дециден

Светските економски пазари веднаш реагираа позитивно на најавите од Белата куќа – азиските берзи забележаа глобален раст, а цената на нафтата падна на најниско ниво во последните два месеци. Сепак, официјален Техеран брзо ја спушти топката преку портпаролот на Министерството за надворешни работи, Есмаил Багаеи, кој потврди дека иако голем дел од текстот е финализиран, Иран сè уште нема донесено конечна одлука и нема намера да отстапи од своите клучни позиции. Барањата на Иран вклучуваат укинување на меѓународните санкции, одмрзнување на милијарди долари и признавање на неговата контрола врз поморските патишта. Пораката од Техеран јасно балансира меѓу подготвеноста за дијалог и цврстата одбрана на сопствените национални интереси.

Воена реалност на терен: Соборени дронови и блокади во стратешкиот теснец

И покрај дипломатскиот оптимизам на Трамп, кој дури и ги откажа планираните воени удари за да даде шанса на преговорите, ситуацијата на терен останува исклучително опасна. Американските воени сили соборија два ирански „камикази“ дронови кои се обиделе да нападнат комерцијални бродови, додека иранската морнарица истовремено пресретна и запре уште еден нафтен танкер во Ормускиот Теснец. Трамп децидно повтори дека секој финален договор мора да содржи цврсти гаранции дека Иран нема да развива или купува нуклеарно оружје, услов кој се наоѓа под строга анализа на меѓународните институции. **Реалната воена ситуација на терен покажува дека патот до конечен мир е исполнет со опасни воени провокации кои можат во секој момент да го саботираат преговорот.**

Политичкиот притисок во Вашингтон и позициите на регионалните сојузници

Овој конфликт создава огромен внатрешнополитички притисок врз Белата куќа, бидејќи високите цени на горивата предизвикаа сериозен пад на рејтингот на Трамп пред клучните ноемвриски избори за Конгресот. Додека американскиот претседател тврди дека договорот има поддршка од Саудиска Арабија, Катар и ОАЕ, кабинетот на израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху веднаш соопшти дека Израел не е директна страна во овој меморандум. Сепак, Нетанјаху му изрази благодарност на Трамп за инсистирањето на строги услови како што се демонтажа на нуклеарната инфраструктура и запирање на ракетното производство, додека Техеран за возврат бара итен прекин на израелските напади врз Хезболах во Либан. Внатрешнополитичкиот притисок и падот на рејтингот во САД го принудуваат Трамп по секоја цена брзо да бара економско и дипломатско решение за Блискиот Исток.