ЧЕЛИЧНА ЗАВЕСА ПОД ВОДАТА: Иран подготвен да го блокира целиот Персиски Залив со мини

Енергетскиот свет се наоѓа пред амбис откако Техеран ја активираше својата „нуклеарна опција“ во поморската трговија – закана за целосно минирање на Персискиот Залив. Овој драматичен ултиматум пристигна денеска преку иранската државна агенција „Фарс“, како директен одговор на информациите дека администрацијата на Доналд Трамп подготвува сценарио за заземање или тотална блокада на островот Харг. Доколку Иран ги реализира своите закани и посее пловечки мини по клучните рути, светската економија би можела да доживее шок каков што не е виден од нафтената криза во 1970-тите години.

Иранскиот Врховен совет за одбрана беше дециден: секој обид за напад врз нивниот јужен брег или стратешките острови ќе резултира со моментално затворање на Заливот. Техеран планира да користи софистицирани морски мини кои би ги направиле пристапните линии невозможни за навигација на танкерите. Оваа „челична завеса“ под водата би значела дека Персискиот Залив, кој е главна артерија за глобалното снабдување со енергенси, ќе стане мртва зона за комерцијален сообраќај на неодредено време, пренесува Ројтерс на овој 23 март 2026 година.

Островот Харг: Срцето на иранската нафта под нишан на САД

Причината за ваквата екстремна реторика лежи во стратешката важност на островот Харг. Овој мал дел од копното во Заливот е терминалот преку кој поминува речиси целиот извоз на иранска сурова нафта. Американските планови за негова блокада се директен удар врз финансискиот опстанок на режимот во Техеран. Доколку САД и Израел тргнат во воена операција за преземање на Харг, тоа би претставувало најголема ескалација во овој конфликт досега, претворајќи ја „тивката војна“ во директен фронтален судир на големите сили.

Заканата со мини не е само празна реторика. Иран поседува еден од најголемите арсенали на подводни мини во светот, вклучувајќи и паметни мини кои тешко се детектираат со стандардни сонари. Минирањето на Заливот би значело долготрајна состојба на опсада, многу поопасна од онаа во Ормутскиот Теснец. Секој танкер што би се обидел да помине низ „минираното поле“ би преземал самоубиствен ризик, што веќе предизвика паника на берзите и вртоглав раст на цената на барелот сурова нафта уште во првите часови по објавата.

Светот во исчекување: Дали ќе се повлече чкрапалото?

Просторот за дипломатија се стеснува со секоја измината минута. Додека Вашингтон ги разгледува воените мапи, Техеран веќе ги подготвува своите бродови за поставување мини. Меѓународната заедница со страв гледа кон Вашингтон и Техеран, свесна дека поморската безбедност е на стаклени нозе. Евентуалниот напад врз Харг би можел да биде искрата што ќе го запали целиот Близок Исток, вовлекувајќи ги во конфликтот и соседните земји кои зависат од слободниот премин низ Заливот за сопствениот извоз.

На овој 23 март, Персискиот Залив е на работ да стане најголемото светско боиште. Дали Техеран навистина ќе се одлучи за минирање, што би било чин на економско самоубиство за многумина, или ова е само последен обид за одвраќање на американскиот притисок, ќе дознаеме многу набрзо. Едно е јасно: доколку првата мина биде спуштена во водата, светскиот енергетски поредок каков што го знаеме ќе престане да постои, оставајќи ги глобалните економии во тотален мрак и неизвесност.